اتاق یخچالی حمل لبنیات
در صنعت لبنیات, حفظ زنجیره سرد از تولید تا مصرف دارای اهمیت بالایی است . از لحظه خروج محصولات از کارخانه , تا نگهداری در فروشگاه , باید دمای محیط کنترل شود تا خواص تغذیه ای و طعم مطلوب محصولات لبنی حفظ گردد. اتاق یخچالی حمل لبنیات به همین منظور برای حفظ دمای مطلوب محصولات و جلوگیری از فاسد شدن آنها طراحی می شود. وسیله ای که با فناوری سرمایش پیشرفته, امکان حمل ایمن و پایدار محصولات حساس را فراهم می کند.
اتاق یخچالی چیست؟
اتاق یخچالی یا کانتینر سردخانه از فضایی است که برای نگهداری یا حمل مواد حساس به دما طراحی می شود, محصولات همچون لبنیات , گوشت , دارد, بستنی و … که در دمای معمولی باشند سریع فاسد خواهند شد . اتاق یخچالی به صورت یک محفظه کاملا” عایق و مجهز به سیستم سرمایش کنترل شده ساخته می شود تا دمای داخل آن همیشه در حد مطلوب باقی بماند.
اجزای اصلی اتاق یخچالی لبنیات
سقف و دیواره ها:
ساندویچ پانل های عایق ساخته می شود دارای دو لایه فلزی و فوم پلی یورتان یا پلی استایرن در میانشان . این ساندویچ پانلها مانع انتقال گرما با محیط بیرون می شود.
سیستم سرمایش : شامل کمپرسور, کندانسور, اواپراتور و ترموستات است, درست مانند یخچال های خانگی, اما در ابعاد صنعتی و پرقدرت تر.
درب ضد نشت و قفل ایمنی :
کاملا” آب بندی شده تا دما و رطوبت ثابت بماند.
سیستم کنترل دما
با نمایشگر دیجیتال و حسگرهای دقیق برای کنترل لحظه ای دما و گاهی رطوبت داخلی .
انواع اتاق یخچالی لبنیات
برای حمل و نگهداری محصولات لبنی , اتاق های یخچالی بر اساس نوع محصول , دمای مورد نیاز و شیوخ حمل و نقل به چند دسته تقسیم می شوند:
اتاق یخچالی حمل لبنیات تازه
کاربرد :
شیر پاستوریزه, ماست, دوغ, پنیر تازه , خامه
ویژگی ها:
دمای نگهداری بین 2+ تا 4+ درجه سانتی گراد
حفظ زنجیره سرد کوتاه مدت از کارخانه تا پخش فروشگاهی
دارای گردش هوای آرام و یکنواخت برای جلوگیری از یخ زدگی سطح بسته ها
بر روی خودرها و کشنده های نیمه سنگین , وانت , نیسان , ایسوزو نصب می شود.
مزیت :
حفظ بافت طبیعی و جلوگیری از ترش شدن شیر یا جدا شدن آب ماست.
اتاق یخچالی لبنیات منجمد
کاربرد:
بستنی , کره, محصولات منجمد لبنی
ویژگی
دمای نگهداری بین 18_ تا 25_ درجه سانتی گراد
سیستم سرمایش قوی تر با کمپرسور و گاز مبرد مخصوص (R-404A یا R-507)
بدنه با عایق ضخیم تر برای جلوگیری از نفوذ گرما
قابل نصب در کامیون های یخچالی بزرگ یا اتاق های ثابت کارخانه , ایسوزو , نیسان و …
مزیت :
حفظ حالت یخ زده محصول برای مدت طولانی با کمترین نوسان دمایی .
اتاق یخچالی دو دمایی
کاربرد:
حمل همزمان محصولات خنک و منجمد در یک اتاق
ویژگی
دارای دو بخش مستقل با دماهای جداگانه
هر بخش دارای سیستم سرمایشی جداگانه
مناسب شرکت های پخش لبنیات چند محصولی مانند شیر و بستنی همزمان
مزیت :
صرفه جویی در هزینه و زمان حمل و نقل چند نوع محصول
اتاق یخچالی سبک
کاربرد
حمل شهری لبنیات تازه در مسافت کوتاه
ویژگی ها
ساخته شده از ساندویچ پانل های سبک با فوم فشرده کم وزن
مناسب نصب روی وانت , نیسان یا خودروهای سبک
دمای 2 تا 6 درجخ برای حفظ کوتاه مدت تازگی محصولات
مزیت : مصرف کمتر سوخت و سهولت تردد در داخل شهر
اتاق یخچالی ثابت کارخانه ای
کاربرد :
نگهداری حجم زیاد لبنیات بسته بندی شده یا شیر خام در کارخانه
یک فضای ثابت با ظرفیت بزرگ
سیستم سرمایش مرکزی و کنترل رطوبت
دارای سنسورهای هوشمند و رک های فلزی نگهداری
مزیت:
ثبات دمای مطلق , مناسب برای ذخیره محصولات قبل از ارسال به بازار.
ویژگی های اتاق یخچالی لبنیات
اتاق یخچالی لبنیات طراحی شده تا بتواند محصولات مانند شیر, ماست, پنیر, دوغ , خامه و بستنی را در دمای دقیق و پایدار نگهداری یا حمل کند, بدون اینکه کیفیت یا خواص آنها کاهش یابد.
ثبات دمای بالا در شرایط آب و هوایی متفاوت
قابلیت نصب بر روی انواع کشنده ها سبک و سنگین
مصرف بهینه انرژی و سوخت
تطبیق پذیری با برق خودرو یا شهری
سطوح داخلی صاف و ضد باکتری
قابل شستشو و ضد رطوبت
دارای استانداردهای وزارت بهداشت و HACCP
نور داخلی سفارشی
هایق بندی قوی با فوم پلی یورتان
بدنه مقاوم و بهداشتی
درب ضد نفوذ و اب بندی کامل
سیستم سرماییشی قدرتمند
کنترل دمای دیجیتال هوشمند
گردش یکنواخت هوا در سراسر فضای کابین
امکان طراحی براساس سفارش مشتری
طول عمر بالا
نکات کلیدی در خرید اتاق یخچالی لبنیات
اتاق یخچالی لبنیات به صورت دقیق بر اساس نوع محصول, مسیر حمل, ظرفیت و نوع خودرو انتخاب شود در زمان خرید , به موارد زیر توجه کنید:
انتخاب نوع مناسب بر اساس محصول و دما
هر نوع لبنیاتی به بازه دمایی خاصی نیاز دارد
دمای مورد نیاز شیر پاستوریزه , دوغ , ماست : 0 تا 24+ درجه سانتی گراد
دمای مورد نیاز پنیر, خامه , کره : 0تا 6+ درجه سانتی گراد
دمای مورد نیاز بستنی , کره : 18_ الی 25_ درجه سانتی گراد
نکته : قبل از خرید مشخص کنید که اتاق برای حمل روزانه است یا نگهداری بلند مدت .
جنس بدنه و عایق بندی
از فوم پلی یورتان با دانسیته حداقل 40 گرم بر متر مکعب استفاده شود بهترین نوع برای مقاومت دمایی
ورق داخلی حتما از نوع استیل ضد زنگ یا آلوزینک و گالوانیزه رنگی با پوشش بهداشتی باشد.
درب ها دارای نوار لاستیکی ضد نفوذ هوا و رطوبت باشند.
سیستم سرمایشی و برند کمپرسور
توجه شود کمپر سور با ظرفیت موتور خودرو و برق خروجی ان هماهنگ باشد
برای مسیرهای طولانی پیشنهاد می شود از سیستم مستقل دیزلی یا Dual Powerاستفاده کنید که در زمان خاموش بودن خودرو نیز دما حفظ شود.
دو برند معتبر بین المللی در ایران : Thermo King و Carrier
کنترلر دما و تجهیزات هوشمند
دارای ترموستات دیجیتال دقیق با هشدار نوسان دما
امکان اتصال به GPS و دیتا لاگر دما ( برای شرکت های پخش لبنیات الزامی است).
داشتن سیستم تخلیه آب و کف شیب دار برای نظافت آسان .
خدمات پس از فروش و گارانتی
شرکت سازنده باید حداقل 24 ماه گارانتی فنی و پشتیبانی قطعات یدکی داشته باشد.
خدمات نصب و آموزش کارکرد اولیه بسیار مهم است . ( دمای تنظیم , زمان خاموش و روشن شدن کمپرسور و …)
تناسب ابعاد اتاق با نوع خودرو , وزن کل و تاثیر ان روی ظرفیت مجاز خودرو ,
رعایت استاندارد ملی کشور و گواهی بهداشت حمل مواد غذایی.
قیمت اتاق یخچالی لبنیات
عوامل موثر بر قیمت اتاق یخچالی لبنیات عبارتند از
جنس بدنه و نوع عایق : فوم های با دانسیته بالا یا ورق استیل قیمت بالاتری دارند.
برند یونیت و سیتم تبرید: ترموکینگ و کریر گران تر از برندهای داخلی می باشند.
ابعاد و ظرفیت حجم : هر متر مکعب اضافی می تواند تا ده درصد باعث افزایش قیمت شود.
نوع خودرو : هزینه نصب و تقویت شاسی خودرو متفاوت است.
نوع دمای مورد نظر : اتاق های منجمد و دو دمایی یا د و منظوره بودن قیمت بالاتری دارند.
تجهیزات جانبی : GPS , حسگر دما , نور داخلی , رکاب و کف استیل جداگانه حساب می شوند.
برند تولید کننده و خدمات پس از فروش : شرکتهای با سابقه مانند ماموت دارای قیمت بالاتری هستند و عمر بالا و کیفیت بهتری دارند.
نتیجه گیری
اتاق یخچالی حمل لبنیات صرفا” یک محفظه عایق نیست, بلکه عنصر حیاتی و تضمین کننده سلامت عمومی و کیفیت محصول نهایی در صنعت لبنیات است . محصولات لبنی به دلیل دارا بودن پروتئین ها و چربی ها, محیطی ایده آل برای رشد میکرو ارگانیسم ها هستند . اتاق یخچالی با حفظ دمای ثابت بین 2+ الی 25_ درجه سانتی گراد با توجه به نوع محصول , این رشد را متوقف کرده و بهداشت , طعم بافت و ارزش غذایی لبنیات را از زمان خروج از کارخانه تا رسیدن به دست مصرف کننده تضمین می کند.
سوالات متداول
تفاوت اصلی اتاق یخچالی منجمد و سردخانه در حمل لبنیات چیست؟
اتاق سردخانه : برای حمل لبنیاتی طراحی شده که نیاز به نگهداری در دمای بالای انجماد دارند مانند شیر پاستوریزه, ماست, پنیر, دمای هدف معمولا”2+ تا 6 + درجه سانتی گراد است.
اتاق یخچالی منجمد: برای نگهداری محصولات منجمد مانند بستنی یا برخی فرآورده های نیمه منجمد استفاده می شود؛ دمای هدف 18- تا 25- درجه سانتی گراد است.
آیا می توان از یک اتاق یخچالی استاندارد برای حمل شیر تازه و بستنی به صورت همزمان استفاده کنم ؟
خیر, توصیه نمی شود . اگر چه از نظر فنی امکان پذیر است , اما برای این کار نیاز به اتاق دو منظوره دارید . حمل همزمان محصولات زیر صفر و بالای صفر در یک محفظه , دمای مورد نیاز هردو محصول را مختل می کند و استانداردها را دچار نقض می نماید. منجر به آسیب به کیفیت محصول می شود.
عمر مفید یک اتاق یخچالی چقدر است ؟
اگر اتاق از مواد اولیه درجه یک ساخته شده و به صورت منظم سرویس شود , عمر مفید ساختار بدنه و عایق بندی می تواند بین 10 تا 15 سال باشد . با این حال سیستم سرمایشی به دلیل استهلاک بالاتر ممکن است بعد از 5 تا 8 سال نیاز به بازسازی یا تعویض عمده قطعات اساسی داشته باشد.